ข้อมูลทั่วไป : กันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม (จ.มหาสารคาม)

จังหวัดมหาสารคาม ยินดีต้อนรับเข้าสู่เว็บไซต์จังหวัดมหาสารคาม สอบถามข้อมูลทั่วไป ให้น้องปูแป้งช่วงแนะนำ

ข้อมูลทั่วไป : กันทรวิชัย

ประวัติความเป็นมา
อำเภอกันทรวิชัยเดิมเป็นเมืองก่ามาตั้งแต่โบราณชื่อ "เมืองกันทาง" ต่อมามีเจ้าเมืองปกครองเป็น
อิสระจึงเปลี่ยนชื่อเมืองว่า "เมืองคันธาธิราช" ตามพงศาวดารกล่าวว่า เมืองคันธาธิราช ตั้งขึ้นเมื่อปีมะเส็ง จุลศักราช 147 (พ.ศ. 1328) มีเจ้าผู้ครองเมืองผลัดเปลี่ยนสืบต่อกันมาหลายยุคสมัย จนกระถึงถึงสมัยท้าวสินจง ซึ่งเป็นผู้ครองเมือง ได้เกิดเรื่องราวที่เศร้าสลดใจขึ้น กล่าวคือ ท้าวลินจง ได้ถูกท้าวลิ้นทองซึ่งเป็นบุตรชาย จับขังและทรมานจนเสียชีวิตเนื่องจากต้องการขึ้นครองราชสมบัติแทนบิดา และหลังจากที่ท้าวสินจงได้เสียชีวิตแล้ว ท้าวลินทองก็ได้ครองเมืองสืบต่อมา แต่ก็หาความสุขความเจริญไม่ได้ เกิดโรคระบาดร้ายแรง และตนเองต้องเจ็บไข้ล้มป่วยอย่างหนักเนื่องจากถูกบิดาสาปแช่งเอาไว้ ในที่สุดเมืองคันธาธิราชก็ถึงกาลอวสานกลายเป็นเมืองร้างมาอีกช้านาน กว่า 1,089 ปี ต่อมาเมื่อปี พ.ศ.2417 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าให้ตั้งบ้านกันทางร้างเป็นมือง "กันทะวิชัย" และตั้งพระปทุมวิเศษ (คำมูล) เป็นเจ้าเมือง ขึ้นตรงต่อเมือง -กาฬสินธุ์
พ.ศ.2443 ยุบเมืองกันทะวิชัย เป็นอำเภอชื่อว่า อำเภอกันทรวิชัย
พ.ศ.2456 โอนอำเภอกันทรวิชัย จากเมืองกาฬสินธุ์ มาขึ้นกับจังหวัดมหาสารคาม
พ.ศ.2458 ย้ายที่ว่าการอำเภอกันทรวิชัย จากที่เดิมมาสร้างใหม่ที่บ้านโคกพระ
พ.ศ.2460 เปลี่ยนชื่ออำเภอกันทรวิชัย เป็นอำเภอโคกพระ
พ.ศ.2482 เปลี่ยนชื่ออำเภอโคกพระ เป็นอำเภอกันทรวิชัยตามเดิม จนถึงปัจจุบัน
คำขวัญอำเภอ
"อำเภอกันทรวิชัยเมืองพระโบราณ หนองบัวงามคู่บ้าน
การเกษตรฟูเฟื่อง มหาวิทยาลัยเลื่องลือนาม"
ข้อมูลสภาพทั่วไปและการวิเคราะห์สถานการณ์ในปัจจุบัน
ขนาดที่ตั้งและอาณาเขตของอำเภอ
อำเภอกันทรวิชัย เป็นอำเภอหนึ่งในจำนวน 13 อำเภอ ตั้งอยู่ทางทิศเหนือของจังหวัดมหาสารคาม มีพื้นที่ประมาณ 372.2 ตารางกิโลเมตร ตั้งอยู่ห่างจากตัวจังหวัดระยะทางประมาณ 16 กิโลเมตร ตามทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 213 สายมหาสารคาม - กาฬสินธุ์
อาณาเขตติดกับอำเภอใกล้เคียง ดังนี้
ทิศเหนือ ติดต่อกับ อำเภอยางตลาด และอำเภอกมลาไสย จังหวัดกาฬสินธุ์
ทิศใต้ ติดต่อกับ อำเภอเมืองมหาสารคาม จังหวัดมหาสารคาม
ทิศตะวันออก ติดต่อกับ อำเภอกมลาไสย อำเภอฆ้องชัย จังหวัดกาฬสินธุ์
ทิศตะวันตก ติดต่อกับ อำเภอโกสมพิสัย และอำเภอเชียงยืน จังหวัดมหาสารคาม
การปกครองและการบริหารราชการ
การบริหารราชการ มีหน่วยงานบริหารราชการ จำนวน 34 หน่วยงาน ได้แก่
1. หน่วยราชการส่วนภูมิภาค 13 หน่วยงาน
2. หน่วยราชการสังกัดราชการส่วนกลาง 7 หน่วยงาน
3. หน่วยการบริการราชการส่วนท้องถิ่น 11 หน่วยงาน
4. หน่วยงานรัฐวิสาหกิจ 3 หน่วยงาน
การปกครองท้องที่ แบ่งเป็น 10 ตำบล 183 หมู่บ้าน ได้แก่
1. ตำบลโคกพระ (Khok Phra) จำนวน 15 หมู่บ้าน
2. ตำบลคันธารราษฎร์ (Khantharatat) จำนวน 11 หมู่บ้าน
3. ตำบลขามเฒ่าพัฒนา (Kham Thao Phatthana) จำนวน 21 หมู่บ้าน
4. ตำบลท่าขอนยาง (Tha Khon Yang) จำนวน 15 หมู่บ้าน
5. ตำบลขามเรียง (Kham Riang) จำนวน 23 หมู่บ้าน
6. ตำบลเขวาใหญ่ (Khwao Yai) จำนวน 21 หมู่บ้าน
7. ตำบลนาสีนวน (Na Si Nuan) จำนวน 27 หมู่บ้าน
8. ตำบลศรีสุข (Si Suk) จำนวน 24 หมู่บ้าน
9. ตำบลมะค่า (Makha) จำนวน 15 หมู่บ้าน
10. ตำบลกุดใส้จ่อ (Kut Sai Cho) จำนวน 11 หมู่บ้าน
การปกครองส่วนท้องถิ่น มีจำนวน 11 แห่ง โดยแบ่งเป็นการปกครองรูปเทศบาล 3 แห่ง
และองค์การบริหารส่วนตำบล 8 แห่ง ดังนี้
1. การปกครองรูปเทศบาล 3 แห่ง ได้แก่
- เทศบาสลตำบลโคกพระ
- ตำบลท่าขอนยาง
- เทศบาลตำบลขามเรียง
2. องค์การบริหารส่วนตำบล 8 แห่ง ได้แก่
- องค์การบริหารส่วนตำบลโคกพระ
- องค์การบริหารส่วนตำบลคันธารราษฎร์
- องค์การบริหารส่วนตำบลขามเฒ่าพัฒนา
- องค์การบริหารส่วนตำบลเขวาใหญ่
- องค์การบริหารส่วนตำบลนาสีนวน
- องค์การบริหารส่วนตำบลศรีสุข
- องค์การบริหารส่วนตำบลมะค่า
- องค์การบริหารส่วนตำบลกุดใส้จ่อ
สภาพภูมิศาสตร์
ลักษณะภูมิประเทศ
อำเภอกันทรวิชัย มีลักษณะภูมิประเทศเป็นที่ราบไม่มีภูเขา โดยบริเวณที่ตั้งของเมืองเป็นที่ดอนสูงกว่าบริเวณอื่นๆ และจะลาดเอียงลงไปทางใต้ถึงบริเวณที่ลุ่มริมแม่น้ำชี ซึ่งเป็นแม่น้ำสายหลักและเป็นอาณาเขตทางตอนใต้ ยาวประมาณ 30 กิโลเมตร มีพื้นที่ป่าโปร่งประมาณ ร้อยละ 10.85
ลักษณะภูมิอากาศ
อำเภอกันทรวิชัย มีลักษณะภูมิอากาศแบบมรสุม ฤดูฝนอยู่ในระหว่างเดือนพฤษภาคมทตุลาคม ฤดูหนาวอยู่ระหว่างเดือนพฤศจิกายน - มกราคม ฤดูร้อนอยู่ระหว่างเดือนกุมภาพันธ์ - เมษายน และจะมีฝนตกชุกในช่วงเดือนสิงหาคม - กันยายน ปริมาณน้ำฝนเฉลี่ย 1117.9 มม. อากาศแห้งแล้งในฤดูหนาว อุณหภูมิเฉลี่ย 28 องศาเซลเซียส
ปริมาณประชากร
อำเภอกันทรวิชัย มีประชากรจำนวนทั้งสิ้น 81,112 คน โดยแยกเป็นรายตำบล ดังนี้
โครงสร้างพื้นฐาน
ไฟฟ้า
- หมู่บ้านที่มีฟฟ้าใช้ จำนวน 183 หมู่บ้าน 25,840 ครัวเรือน
- หมู่บ้านที่มีฟฟ้าใช้ไม่ครบทุกหลังคาเรือน - หมู่บ้าน - ครัวเรือน
ประปา
- ประปาส่วนภูมิภาค จำนวน 1 สาขา ครอบคลุม 4 ตำบล 52 หมู่บ้าน
- ประปาหมู่บ้าน จำนวน 129 แห่ง
การคมนาคม ใช้การคมนาคมโดยทางถนนเป็นหลัก ดังนี้
- ทางหลวงแผ่นดิน จำนวน 4 สาย ได้แก่
1. ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 213 สายมหาสารคาม - กาฬสินธุ์ (ถีนานนท์)
2. ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 2188 สายกันทรวิชัย - เชียงยืน
3. ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 2203 สายบ้านคันธารราษฎ - บ้านมะค่า
4. ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 2202 สายบ้านท่าขอนยาง - บ้านขี
- ทางหลวงชนบท จำนวน 7 สาย
- ทางหลวงท้องถิ่น จำนวน 144 สาย
แหล่งน้ำ
- บ่อน้ำบาดาล จำนวน 385 บ่อ
- บ่อน้ำตื้น จำนวน 444 บ่อ
- ฝ่ายน้ำล้น จำนวน 13 ฝ่าย
- สระน้ำ หนอง คลอง บึง ห้วย จำนวน 191 แห่ง
ข้อมูลด้านเศรษฐกิจ
อาชีพราษฎร ร้อยละ 98 ประกอบอาชีพด้านเกษตร โดยเฉพาะการทำนาเป็นหลัก อาศัยน้ำฝนและการสูบน้ำด้วยพลังไฟฟ้ในพื้นที่ อยู่ติดกับลำน้ำชี นอกจากนี้ก็เป็นการประกอบอาชีพ ประมง เลี้ยงสัตว์
การเกษตร มีการปลูกพืชชนิดต่างๆ ดังนี้
1. ข้าวนาปี 168,570 ไร่
2. ยางพารา 736 ไร่
3. มันสำปะหลัง 367 ไร่
4. พืชผัก 736 ไร่
5. ไม้ผล ไม้ยืนต้น 736 ไร่
6. อ้อย 225 ไร่
7. ภาคการเกษตรอื่น ๆ 18,381 ไร่
ปศุสัตว์ มีการเลี้ยงสัตว์ชนิดต่าง ๆ ดังนี้
1. โคนม 1,515 ตัว
2. โคเนื้อ 11,018 ตัว
3. กระบือ 2,781 ตัว
4. สุกร 8,591 ตัว
5. ไก่ 184,934 ตัว
6. เป็ด 62,380 ตัว
7. แพะ 169 ตัว
การท่องเที่ยว
มีแหล่งท่องเที่ยวสำคัญ ดังนี้
1.พระพุทธรูปยืนมงคล
2. พระพุทธรูปมิ่งเมืองหรือพระพุทธรูปสุวรรณมาลี
3. สะพาน 180 ก้าวเมืองพระกันทรวิชัย
ผลิตภัณฑ์ของชุมชนและท้องถิ่น (OTOP)
กลุ่มขนมเทียนแก้ว บ้านขนมจีน หมู่ที่ 4 ตำบลโคกพระ
กลุ่มผ้าฝ้ายย้อมคราม หมู่ 17 บ้านนาสีนวน ตำบลนาสีนวน, หมู่ 16 บ้านเขวาใหญ่ ตำบลเขวาใหญ่
กลุ่มตะกร้าสาน และพวงมาลัยผ้าขาวม้า บ้านดอนดู่ หมู่ที่ 9 ตำบลคันธารราษฎร์
ข้อมูลด้านสังคม
การศึกษา
1. สถานศึกษาของรัฐในเขตพื้นที่อำเภอกันทรวิชัย จำนวน 6 แห่ง ประกอบด้วย
- โรงเรียนอนุบาลกันทรวิชัย
- โรงเยนสาธิตมหาวิทยาลัยมหาสารคาม
- โรงเรียนกันทรวิชัย
- โรงเรียนท่าขอนยางพิทยาคม
- โรงเรียนเขวาใหญ่พิทยาคม
- โรงเรียนนาสีนวนพิทยาสรรค์
2. สถานศึกษาของเอกชน จำนวน 1 แห่ง คือ โรงเรียนชาญวิทยา
3. ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย จำนวน 1 แห่ง
4. โรงเรียนปริยัติธรรม แผนกธรรม 1 แห่ง
5. ระดับอุดมศึกษา 1 แห่ง คือ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
6. มหาวิทยาลัยสงฆ์ 1 แห่ง คือ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
การสาธารณสุข
1. โรงพยาบาลอำเภอกันทรวิชัย ขนาด 50 เตียง แพทย์ 8 คน อัตราส่วน แพทย์ /ประชากร 1 / 9,580 คน พยาบาล 64 คน
2. โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพประจำตำบล จำนวน 14 แห่ง
3. สถานพยาบาลเอกชน จำนวน 147 แห่ง
4. ร้ายขายยาแผนปัจจุบัน จำนวน 23 แห่ง
สวัสดิการสังคม
1. กองทุนสงเคราะห์ราษฎรประจำหมู่บ้านจำนวน 179 หมู่บ้าน
2. กองทุนโรคเอดส์ อำเภอ 1 กองทุน
3. ศูนย์เฉลิมพระเกียรติและช่วยเหลือผู้ป่วยโรคเอดส์และผู้ติดเชื้อ 1 ศูนย์
ข้อมูลด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
1. แหล่งน้ำธรรมชาติ
- แม่น้ำชี ระยะทางในเขตอำเภอ ประมาณ 30 กิโลเมตร มีน้ำตลอดทั้งปี
- หนองน้ำที่สำคัญ คือหนองบัว ตั้งอยู่ในเขตเทศบาลตำบลโคกพระ ตำบลโคกพระ ตำบลคันธารราษฎร์ เนื้อที่ประมาณ ๑๘๐๐ ไร่ อยู่ในความดูแลของกรมชลประทาน มีน้ำตลอดทั้งปี
- ลำห้วยที่สำคัญ ได้แก่ เลิงเป๊อย กุดเดือยไก่ กุดหัวช้าง ห้วยเชียงส่ง ระยะทางในเขตอำเภอ ประมาณ 14 กิโลเมตร
2. ป่าไม้
- วนอุทยานแห่งชาติชีหลง พื้นที่ประมาณ 200 ไร่ มีสภาพเป็นป่าเบญจพรรณ มีต้นไม้อยู่ จำนวนมาก อยู่ในความดุแลของกรมป่าไม้
- ป่าชุมชน บ้านหนองโก ตำบลโคกพระ มีเนื้อที่ประมาณ 500 ไร่
3. ดิน
สภาพทั่วไปเป็นดินปนทราย ไม่อุ้มน้ำ บางบริเวณเป็นดินเค็ม ได้พื้นดินเป็นแอ่งหินเกลือขนาดใหญ่ บริเวณกว้าง
ด้านเศรษฐกิจ
1.สภาพทั่วไป
อำเภอกันทรวิชัย ส่วนใหญ่ประชากรประกอบอาชีพด้านเกษตรกรรมเป็นหลัก อาชีพรองเป็นการรับจ้างทั่วไป มีพื้นที่ด้านเกษตร 189,941 ไร่ ปลูกพืชไร่ พืชผัก และไม้โตเร็ว มีครัวเรือนเกษตรกรประมาณ 13,908 ครัวเรือน ความเหมาะสมของการประกอบอาชีพด้านเกษตรกรรม เกษตรกรมีพื้นที่ถือครองส่วนใหญ่เป็นของตนเอง ประชากรในวัยแรงงานเฉลี่ย 2 คน /ครัวเรือน แต่แรงงานนอกภาคเกษตรมีแนวโน้มมากขึ้น
2.สภาพปัญหา
ด้านอาชีพเกษตร
- เกิดภัยธรรมชาติ น้ำท่วมและฝนแล้งซ้ำซาก
- ต้นทุนการผลิตสูงขึ้นทำให้เกษตรกรต้องเพิ่มค่ใช้จ่าย
- ประชากรวัยแรงงานไม่นิยมทำการเกษตร
- ผลผลิตการเกษตรซึ่งมีแนวโน้มต่ำเฉพาะบางพื้นที่
- ซึ่งมีปัญหาการใช้ยาเคมีในไร่นา
- เกษตรกรยังขาดแคลนพันธุ์พืชที่ใช้เพาะปลูก
ด้านอุตสาหกรรม
อำเภอกันทรวิชัยไม่มีแหล่งอุตสาหกรรมขนาดใหญ่ มีเพียงอุตสาหกรรมขนาดเล็กและอุตสาหกรรมในครัวเรือน
3. ศักยภาพ
อำเภอกันทรวิชัยมีศักยภาพที่จะขยายพื้นที่ปลูกพืชเศรษฐกิจได้ เนื่องจากมีโรงงานอุตสาหกรรมอยู่ในจังหวัด แต่รัฐจะต้องอุดหนุนเงินทุนและช่วยเหลือด้านเทคโนโลยีในการเพาะปลูกให้ได้ผลผลิตสูงให้แก่เกษตรกร
4. แนวทางพัฒนา
- ต้องพัฒนาให้เกษตรกรสามารถผลิตพันธุ์ข้าวไว้ใช้เอง
- ต้องมีการฟื้นฟูสภาพดิน โดยการใช้ปุยอินทรีย์ ปุ๋ยหมัก ปุ๋ยชีวภาพ ปุยพืชสดและการไถกลบตอชัง เพื่อลดการเผาตอชัง
- ในพื้นที่น้ำท่วมซ้ำซาก ต้องเปลี่ยนพันธุ์ข้าวเป็นพันธุ์ไมไวแสง เพื่อหลีกเลี่ยงช่วงน้ำท่วม
- จะต้องมีตลาดกลางค้าข้าวเป็นของตนเอง
- สนับสนุนการเลี้ยงโคเนื้อและควรให้มีการทำแปลงหญ้าควบคู่ไปด้วยและส่งเสริม ให้เกษตรกรมีการอัดฟางข้าวไว้ใช้ในยามขาดแคลน
- ควรส่งเสริมให้มีการเลี้ยงปลาในบ่อดินเพื่อเสริมรายได้ สำหรับการเลี้ยงปลาในกระชังไม่ควรขยายเพิ่มเติมในขณะนี้ เพราะปัญหราคาและสภาพแวดล้อมในแม่น้ำชีซึ่งเป็นแม่น้ำสายหลักที่มีการใช้น้ำในหลายประเภท การเลี้ยงปลาในกระชังอาจทำให้น้ำเสีย